(1932–2021) Działaczka społeczna, animatorka kultury i propagatorka śląskich tradycji. Założycielka Zespołu Regionalnego „Mikołowianki”, przez wiele lat zaangażowana w życie społeczne i kulturalne Mikołowa. Urodziła się w 1932 roku w Wilkowyjach. W 1954 roku przeniosła się z Tychów do Mikołowa, gdzie związała się z działalnością Koła Gospodyń Wiejskich. Pracę społeczną łączyła z prowadzeniem siedmiohektarowego gospodarstwa i wychowywaniem trzech synów. Jej mąż Ewald pracował jako górnik w kopalni „Bolesław Śmiały” w Łaziskach. W 1974 roku założyła przy Kole Gospodyń Wiejskich zespół śpiewaczy, który po pięciu latach przyjął nazwę „Mikołowianki”. Początkowo próby odbywały się w sali narad Urzędu Miejskiego, następnie zespół znalazł siedzibę w domu kultury przy Rynku. Maria Śmietana przez wiele lat kierowała jego działalnością, a później pełniła funkcję honorowej prezeski. „Mikołowianki” stały się ważnym zespołem pielęgnującym miejscowy folklor. Ich repertuar obejmował śląskie pieśni ludowe, utwory biesiadne, patriotyczne i sakralne oraz widowiska obrzędowe. Występy w tradycyjnych strojach rozbarskich służyły popularyzowaniu regionalnej kultury, także wśród dzieci i młodzieży. Zespół prezentował swój dorobek w kraju i za granicą, zdobywając nagrody oraz wyróżnienia. W 2008 roku otrzymał tytuł „Mikołowianina Roku”. Aktywność Marii Śmietany wykraczała poza działalność artystyczną. Była ławniczką sądową, wspierała osoby chore na cukrzycę, emerytów i rencistów. Udzielała się również w Polskim Czerwonym Krzyżu i organizacjach kościelnych. Za swoje zaangażowanie otrzymała liczne wyróżnienia, w tym Złoty Krzyż Zasługi. Zmarła w 2021 roku, w wieku 89 lat. W 1998 roku przyznano jej tytuł „Mikołowianina Roku” za pielęgnowanie kultury i tradycji regionalnej. Założone przez nią „Mikołowianki” kontynuują tę działalność, przekazując kolejnym pokoleniom śląskie pieśni i zwyczaje.